Napar z liścia rozmarynu na migrenę i bóle głowy

Metryczka

• Typ: Napar
• Kategoria: Sen i uspokojenie
• Trudność: łatwy
• Czas przygotowania: 20 minut
• Wydajność: 1 szklanka naparu (ok. 250 ml), 1 porcja
• Sezon: maj–wrzesień (zbiór liścia przed kwitnieniem i w czasie kwitnienia, w suchy, słoneczny dzień, po obeschnięciu rosy); w Polsce rozmaryn uprawia się w donicach i zimuje w chłodnym pomieszczeniu, więc surowiec pozyskuje się przez cały sezon wegetacyjny

Składniki

• 1 czubata łyżeczka (ok. 2 g) suszonego liścia rozmarynu (Rosmarini folium), lekko roztartego
• 250 ml wrzącej wody (ok. 95–100 °C)
• opcjonalnie: 1 łyżeczka miodu (dodawana dopiero po ostudzeniu naparu poniżej 40 °C)
• opcjonalnie: plasterek cytryny

Przygotowanie

1. Suszony liść rozmarynu roztrzyj krótko w moździerzu lub między palcami — chodzi o naruszenie blaszki liściowej, nie o sproszkowanie surowca; zbyt drobny proszek przechodzi przez sitko i daje mętny, gorzki napar.
2. Wsyp surowiec do szklanki lub czajniczka o pojemności min. 250 ml, uprzednio wygrzanego wrzątkiem.
3. Zalej 250 ml wody o temperaturze 95–100 °C.
4. Natychmiast przykryj naczynie spodkiem lub pokrywką — olejek eteryczny rozmarynu jest lotny i bez przykrycia ucieka z parą, co odbiera naparowi większość działania.
5. Parz 10–15 minut. Krótsze parzenie daje słaby napar, dłuższe niż 20 minut wyciąga garbniki i gorycze, przez co napar staje się cierpki.
6. Przecedź przez gęste sitko lub gazę do drugiej szklanki, lekko dociskając surowiec łyżeczką.
7. Pij ciepły, drobnymi łykami, przez 5–10 minut. Miód dodaj dopiero, gdy napar ostygnie poniżej 40 °C.

Dawkowanie

Doraźnie: 1 szklanka naparu przy pierwszych objawach zwiastunowych migreny lub na początku bólu głowy; w razie potrzeby powtórzyć po 3–4 godzinach. Kuracyjnie (przy nawracających bólach głowy z niskim ciśnieniem): 1 szklanka 2 razy dziennie — rano na czczo i wczesnym popołudniem, przez 2–3 tygodnie, po czym 1–2 tygodnie przerwy. Nie pić po godzinie 17:00 — rozmaryn działa pobudzająco i może utrudnić zasypianie. Maksymalnie 3 szklanki (ok. 6 g suszu) na dobę.

Przechowywanie

Napar przygotowuj świeżo na każdą porcję. Nadmiar przechowuj maksymalnie 12 godzin w lodówce w szczelnie zamkniętym słoiku — po tym czasie olejek eteryczny się ulatnia, a napar zaczyna fermentować i traci działanie. Suszony liść trzymaj w szczelnym słoiku z ciemnego szkła lub w puszce, w suchym i chłodnym miejscu (do 20 °C), z dala od światła. Rozmaryn przechowywany w papierowej torebce lub w przezroczystym słoiku na parapecie traci olejek w ciągu kilku miesięcy — poznasz to po tym, że roztarty liść przestaje intensywnie pachnieć.

Trwałość

napar zużyć w ciągu 12 godzin (przechowywany w lodówce, w zamkniętym naczyniu); suchy surowiec zachowuje pełnię olejku przez 12 miesięcy

Wskazówki

Najczęstszy błąd: parzenie bez przykrycia. Cały sens naparu z rozmarynu tkwi w olejku eterycznym — bez pokrywki wypijesz letnią, gorzkawą wodę. Drugi błąd: gotowanie liścia. Rozmarynu nie gotuje się, bo wysoka temperatura utrzymywana dłużej niż chwilę rozkłada cyneol; to napar, nie odwar. Dobry surowiec jest szarozielony od góry i biało owłosiony od spodu, sztywny i igiełkowaty, a po roztarciu pachnie żywicznie i lekko kamforowo — susz brązowy, kruszący się w pył i bezwonny nadaje się tylko do wyrzucenia. Napar powinien być klarowny, złocistozielony i wyraźnie gorzkawo-żywiczny w smaku; smak wodnisty oznacza za mało surowca lub zwietrzały liść. Jeśli gorycz jest nie do przełknięcia, dodaj do parzenia szczyptę melisy lub mięty — obniżą cierpkość, nie osłabiając działania. Rozmaryn świeży możesz zastąpić suszonym w proporcji 3:1 (3 łyżeczki świeżych igiełek zamiast 1 łyżeczki suszu). Przy migrenie warto połączyć napar z zimnym okładem na kark i ciemnym, cichym pomieszczeniem — sam napar rzadko przerywa pełny napad, natomiast konsekwentnie zmniejsza ich częstotliwość.

Przeciwwskazania

Użyte zioła