Maść dziegciowa na łuszczycę

Masc

Dziegieć brzozowy to gęsta, ciemna smoła otrzymywana przez suchą destylację kory brzozy. W dermatologii stosuje się go od stuleci przy łuszczycy, bo hamuje nadmierne podziały keratynocytów, zmiękcza i złuszcza łuskę oraz działa przeciwświądowo i przeciwzapalnie. Maść dziegciowa 5–10% jest klasycznym preparatem redukcyjnym: dziegieć spowalnia namnażanie naskórka, lanolina utrzymuje go w kontakcie ze skórą, a wazelina tworzy okluzję, która wygasza świąd. Dodatek maceratu nagietkowego łagodzi podrażnienie skóry wokół blaszek. Preparat jest brudzący i intensywnie pachnący, ale w praktyce zielarskiej i dermatologicznej nadal trudny do zastąpienia.

Metryczka

Typ: Masc
Kategoria: Skóra i włosy
Trudność: średni
Czas przygotowania: 40 minut
Wydajność: ok. 100 g maści (stężenie dziegciu 10%)
Sezon: cały rok (dziegieć to surowiec destylowany, dostępny niezależnie od sezonu); kwiat nagietka na macerat zbieraj czerwiec–wrzesień

Składniki

10 g dziegciu brzozowego (Pix betulae, apteczny)
20 g lanoliny bezwodnej
60 g wazeliny białej
10 ml maceratu olejowego z kwiatu nagietka (nagietek 1:5 w oliwie)
5 kropli olejku lawendowego (opcjonalnie, na zapach)

Przygotowanie

Odważ dziegieć na wadze jubilerskiej w szklanej lub metalowej miseczce — jest bardzo lepki, nie używaj plastiku, bo trudno go domyć.
Wazelinę i lanolinę stop razem w kąpieli wodnej w temperaturze 60–65 °C, mieszając bagietką aż do uzyskania jednolitej, klarownej masy.
Zdejmij naczynie z kąpieli, odczekaj aż masa ostygnie do ok. 55 °C.
Dodaj dziegieć małymi porcjami, energicznie ucierając — dziegieć niechętnie łączy się z podłożem, potrzebuje 5–8 minut ucierania.
Wmieszaj macerat nagietkowy i ewentualnie olejek lawendowy, gdy masa ma już ok. 40 °C.
Ucieraj do całkowitego wystudzenia (ok. 15 minut), aż maść będzie jednolicie ciemnobrązowa, bez smug i grudek.
Przełóż do słoiczka z ciemnego szkła, ubij łopatką, żeby nie zostały pęcherze powietrza, i opisz datą oraz stężeniem (10% dziegciu).

Dawkowanie

Wyłącznie zewnętrznie. Nakładaj cienką warstwę na blaszki łuszczycowe 1–2 razy dziennie, wcierając ruchem okrężnym w kierunku wzrostu włosów. Na noc można zastosować okluzję: maść + gaza + folia na 6–8 godzin, rano zmyć letnią wodą z mydłem dziegciowym lub szarym. Kurację prowadź przez 3–4 tygodnie, potem zrób 2-tygodniową przerwę. Nie stosuj na twarz, w fałdach skórnych, na okolice narządów płciowych ani na sączące, zakażone zmiany. Nie łącz z naświetlaniami UV bez wskazania dermatologa — dziegieć jest fotouczulający i grozi oparzeniem.

Przechowywanie

Przechowuj w szczelnie zamkniętym słoiku z ciemnego szkła, w temperaturze pokojowej, z dala od światła. Światło i powietrze utleniają składniki dziegciu — maść ciemnieje, gorzknieje zapachowo i traci skuteczność. Nie trzymaj w łazience: wilgoć i wahania temperatury rozwarstwiają podłoże.

Trwałość

6 miesięcy w ciemnym słoiczku

Wskazówki

Najczęstszy błąd to dodanie dziegciu do zbyt gorącego podłoża — lotne frakcje wyparowują i maść traci moc. Drugi błąd to zbyt krótkie ucieranie: nieucierany dziegieć osadza się smugami na dnie słoika. Jeśli robisz preparat po raz pierwszy, zacznij od stężenia 5% (5 g dziegciu na 95 g podłoża) i sprawdź tolerancję skóry na małym polu przez 48 godzin. Wazelinę można zastąpić masłem shea, ale wtedy maść jest mniej okluzyjna i słabiej wygasza świąd. Dobrze wykonana maść ma barwę ciemnej czekolady, jest jednolita i nie pozostawia oleistej warstwy na powierzchni. Dziegieć trwale barwi ubrania i pościel — stosuj stare rzeczy albo podkładaj gazę. Naczynia po dziegciu umyj olejem, nie wodą, a dopiero potem detergentem.

Przeciwwskazania

Nie stosować w ciąży i w okresie karmienia piersią (składniki dziegciu wchłaniają się przez skórę, część z nich to węglowodory policykliczne o działaniu potencjalnie mutagennym). Nie stosować u dzieci poniżej 12 lat. Przeciwwskazany przy łuszczycy krostkowej i erytrodermicznej, przy ostrym stanie zapalnym skóry, na rany otwarte, oparzenia i zmiany sączące. Dziegieć silnie fotouczula — przez cały czas kuracji i 24 godziny po ostatnim użyciu unikaj słońca i solarium na leczonych partiach. Nie nakładać na duże powierzchnie ciała (powyżej 20% powierzchni) ani nie stosować dłużej niż 4 tygodnie bez przerwy. Może wywołać kontaktowe zapalenie skóry i zapalenie mieszków włosowych. Ostrożnie przy jednoczesnym stosowaniu miejscowych retinoidów i sterydów — ryzyko podrażnienia rośnie.

Użyte zioła

Komentarze

Brak komentarzy. Bądź pierwszą osobą, która się wypowie.

Zaloguj się, aby dodać komentarz.