Napar z liścia pokrzywy na dnę moczanową

Napar z liścia pokrzywy na dnę moczanową

Napar

Dna moczanowa to choroba nadmiaru: kwas moczowy, którego organizm nie zdąży wydalić, krystalizuje w stawach jako igiełkowate złogi moczanu sodu i wywołuje piorunujące, bolesne zapalenie. Liść pokrzywy działa tu dwutorowo. Po pierwsze silnie moczopędnie — flawonoidy (rutyna, kwercetyna) i sole potasu zwiększają przesączanie kłębuszkowe i wydalanie moczanów z moczem, przy czym pokrzywa nie wypłukuje potasu, bo sama go dostarcza. Po drugie przeciwzapalnie: składniki liścia hamują aktywność cytokin i mediatorów zapalenia w błonie maziowej stawu. Do tego pokrzywa jest surowcem alkalizującym — zmienia odczyn moczu w stronę zasadową, a moczany rozpuszczają się w moczu zasadowym znacznie lepiej niż w kwaśnym. Napar jest preparatem kuracyjnym, przeznaczonym do stosowania między napadami; ostrego napadu dny nie leczy się pokrzywą.

Metryczka

  • Typ: Napar
  • Kategoria: Stawy i mięśnie
  • Trudność: łatwy
  • Czas przygotowania: 20 minut
  • Wydajność: 1 porcja — 250 ml naparu
  • Sezon: maj–lipiec, przed zakwitnięciem rośliny (zbiór młodych liści i szczytowych części pędów pokrzywy zwyczajnej — po zakwitnięciu liście twardnieją i pojawiają się w nich cystolity szczawianowe drażniące nerki); możliwy drugi zbiór z odrostów po skoszeniu, we wrześniu; zbierać w rękawicach, w suchy dzień, po obeschnięciu rosy, wyłącznie z czystych stanowisk — nigdy z poboczy dróg i pól uprawnych

Składniki

  • 2 czubate łyżki (ok. 4 g) suszonego liścia pokrzywy zwyczajnej (Urticae folium)
  • 250 ml wody
  • opcjonalnie na wersję ze świeżego surowca: garść (ok. 15 g) świeżych, młodych liści pokrzywy zebranych w rękawicach
  • opcjonalnie na kurację miesięczną: 120 g suszonego liścia pokrzywy (3 szklanki dziennie przez 4 tygodnie)

Przygotowanie

  1. Sprawdź surowiec: dobrze wysuszony liść pokrzywy jest ciemnozielony, szeleszczący i kruszy się w palcach. Liść żółty, brunatny albo szary został przesuszony w zbyt wysokiej temperaturze lub na słońcu i stracił większość flawonoidów — odrzuć go.
  2. Odważ ok. 4 g (2 czubate łyżki) suszonego liścia i wsyp do wygrzanej szklanki lub kubka z pokrywką. Wygrzanie naczynia (przepłukanie wrzątkiem) nie jest fanaberią — zimna szklanka obniża temperaturę wody o kilkanaście stopni i osłabia ekstrakcję.
  3. Zagotuj wodę i odczekaj kilkanaście sekund, aż przestanie bulgotać — potrzebujesz 95–100 °C.
  4. Zalej surowiec 250 ml wody i NATYCHMIAST przykryj spodkiem lub pokrywką.
  5. Parz 15 minut pod przykryciem. Nie skracaj czasu — flawonoidy i sole mineralne pokrzywy potrzebują pełnego kwadransa, żeby przejść do wody.
  6. Przecedź przez gęste sitko, dociskając liście łyżką, żeby odzyskać zatrzymany w nich wyciąg.
  7. Pij ciepły, powoli. Napar ma charakterystyczny, lekko trawiasty, słono-ziemisty smak — to normalne i pochodzi od wysokiej zawartości soli mineralnych.
  8. W trakcie kuracji pij dodatkowo co najmniej 2 litry wody dziennie. Napar zwiększa wydalanie moczanów, ale bez odpowiedniej ilości płynów zagęszczony mocz sprzyja krystalizacji — czyli dokładnie temu, czemu chcesz zapobiec.

Dawkowanie

Dorośli, kuracja profilaktyczna między napadami dny: 1 szklanka naparu (250 ml) 3 razy dziennie, między posiłkami, ostatnia porcja nie później niż o godz. 18:00 — napar działa silnie moczopędnie i wypity wieczorem będzie cię budził w nocy. Dawka dobowa odpowiada ok. 8–12 g suchego liścia. Kuracja trwa 4–6 tygodni, po czym rób 2 tygodnie przerwy; przy dnie moczanowej cykl powtarza się 2–3 razy w roku. W trakcie picia utrzymuj podaż płynów na poziomie minimum 2–2,5 litra dziennie (licząc napar) — to warunek konieczny, bez tego preparat nie tylko nie pomoże, ale może zaszkodzić. Pierwszych efektów w postaci zmniejszenia bólu i sztywności stawów spodziewaj się po 2–3 tygodniach; obniżenie stężenia kwasu moczowego we krwi warto skontrolować badaniem po 6 tygodniach. W OSTRYM NAPADZIE DNY (staw czerwony, gorący, obrzęknięty, ból nie do zniesienia) napar z pokrzywy NIE jest leczeniem — potrzebne są leki przeciwzapalne przepisane przez lekarza; pokrzywę można pić wtedy najwyżej wspomagająco, w tych samych dawkach, dbając o nawodnienie. Dzieci: dna moczanowa u dzieci praktycznie nie występuje i zawsze wymaga diagnostyki — nie stosuj tego przepisu u dzieci bez zalecenia lekarza.

Przechowywanie

Suszony liść pokrzywy przechowuj w szczelnym słoiku z ciemnego szkła lub w blaszanej puszce, w suchym i chłodnym miejscu, w temperaturze do 20 °C, bezwzględnie z dala od światła. Światło jest tu głównym wrogiem: chlorofil i flawonoidy rozkładają się szybko, a liść, który z ciemnozielonego zrobił się blado-oliwkowy lub siano-żółty, jest już praktycznie bezwartościowy jako surowiec moczopędny. Wilgoć powoduje zbrylanie i pleśń — spleśniałego surowca nie ratuje się dosuszaniem, tylko wyrzuca. Nie trzymaj pokrzywy w kuchni nad kuchenką ani w papierowej torbie w szafce z przyprawami. Gotowy napar przechowuj w zamkniętej butelce w lodówce maksymalnie 12 godzin; po tym czasie mętnieje i traci działanie.

Trwałość

Suchy liść: 12 miesięcy w szczelnym słoiku z ciemnego szkła (po roku wyraźnie blaknie i traci wartość). Gotowy napar: 12 godzin w lodówce.

Wskazówki

Najczęstszy błąd: parzenie bez przykrycia. Napar z pokrzywy nie jest aromatyczny, więc wydaje się, że przykrywka nic nie zmienia — a zmienia, bo bez niej temperatura spada zbyt szybko i ekstrakcja jest niepełna. Drugi błąd: gotowanie liścia. To ma być napar (zalanie wrzątkiem), nigdy odwar — gotowanie rozkłada flawonoidy i daje zielonkawą, mdłą breję. Odwar robi się z korzenia pokrzywy, nie z liścia. Trzeci błąd, najgroźniejszy przy dnie: picie naparu bez zwiększenia podaży wody. Zwiększasz wydalanie moczanów przez nerki, ale przy skąpym moczu one krystalizują — możesz sobie w ten sposób dorobić kamicy moczanowej. Dwa litry wody dziennie to nie sugestia, tylko część przepisu. Czwarty błąd: picie wieczorem — obudzisz się dwa razy w nocy. Jak poznać, że wyszło: napar jest przejrzysty, ciemnooliwkowy z lekko brunatnym odcieniem, o zapachu świeżo skoszonej trawy i słonawo-ziemistym smaku. Napar blady, żółtawy i bez smaku oznacza zwietrzały, przechowywany na świetle surowiec. Czym zastąpić: liść pokrzywy zwyczajnej można wymienić na liść pokrzywy żegawki (Urtica urens) — działa identycznie, jest tylko rzadsza. Nie zastępuj liścia korzeniem pokrzywy — korzeń działa na prostatę, nie moczopędnie. Ze świeżego surowca: garść młodych liści (ok. 15 g) na szklankę, parzone tak samo; świeży napar jest wyraźnie łagodniejszy w smaku. Zbierając pokrzywę na susz, bierz tylko górne, młode części pędu przed kwitnieniem — po zakwitnięciu w liściach pojawiają się cystolity (kryształy szczawianu wapnia), które drażnią nerki. Susz szybko, w cieniu, w cienkiej warstwie, w temperaturze do 40 °C, i przewracaj co kilka godzin — pokrzywa suszona zbyt wolno czernieje.

Przeciwwskazania

Użyte zioła

Komentarze

Brak komentarzy. Bądź pierwszą osobą, która się wypowie.

Zaloguj się, aby dodać komentarz.