Maść z babki lancetowatej na trudno gojące się rany

Metryczka

• Typ: Masc
• Kategoria: Skóra i włosy
• Trudność: średni
• Czas przygotowania: 50 minut pracy + 3 dni maceracji na ciepło (lub 4 tygodnie na zimno)
• Wydajność: ok. 240 g maści — 4 słoiczki po 50 ml
• Sezon: Liść babki lancetowatej zbiera się od maja do września, w pełni wegetacji, przed zakwitnięciem lub w czasie kwitnienia; liście zdrowe, bez rdzawych plam, z łąk i miedz z dala od dróg i pól opryskiwanych. Suszyć szybko, w cienkiej warstwie, w cieniu i przewiewie w temperaturze do 40 °C — wolno schnące liście czernieją i tracą aukubinę. Nagietek — czerwiec–wrzesień, krwawnik — czerwiec–wrzesień. Maść wygodnie robić we wrześniu, gdy wszystkie trzy surowce są już wysuszone.

Składniki

• 40 g suszonego liścia babki lancetowatej, rozdrobnionego
• 20 g suszonych koszyczków nagietka
• 15 g suszonego ziela krwawnika
• 250 ml oliwy z oliwek extra virgin (albo oleju słonecznikowego)
• 30 g wosku pszczelego w granulkach
• 15 g masła shea nierafinowanego
• 5 g miodu manuka lub gryczanego (opcjonalnie — wzmacnia działanie przeciwbakteryjne)
• 8 kropli olejku lawendowego
• 5 kropli witaminy E
• 1 słoik 600 ml na macerat, 4 słoiczki 50 ml na maść

Przygotowanie

1. Suszony liść babki rozdrobnij na kawałki 3–5 mm. Świeży liść NIE nadaje się do maceratu olejowego bez wcześniejszego przewiędnięcia — zawiera dużo wody, która wywoła pleśń; jeśli używasz świeżego, rozłóż go na 24–48 godzin w przewiewie, aż zwiotczeje i straci ok. 70% masy.
2. Do słoika 600 ml wsyp 40 g babki, 20 g nagietka i 15 g krwawnika. Zalej 250 ml oliwy, tak by surowiec był przykryty 2 cm warstwą oleju. Wymieszaj, żeby wypchnąć powietrze.
3. Macerój na ciepło: słoik przykryty gazą wstaw do kąpieli wodnej, trzymaj w 50–55 °C przez 3 godziny dziennie przez 3 dni. Albo na zimno: zakręcony słoik na słonecznym parapecie przez 4 tygodnie, wstrząsając co 2 dni.
4. Przecedź przez 4 warstwy gazy, mocno wyciskając surowiec (w wyciśniętym liściu zostaje najwięcej śluzu i aukubiny). Odstaw na 12 godzin, zlej klarowny olej znad osadu wodnego.
5. Odmierz 200 ml maceratu do naczynia żaroodpornego i wstaw do kąpieli wodnej.
6. Dodaj 30 g wosku pszczelego i 15 g masła shea. Rozpuść w 60–65 °C, mieszając (5–8 minut).
7. Jeśli używasz miodu: zdejmij naczynie z kąpieli, ostudź do 40 °C i dopiero wtedy wmieszaj 5 g miodu, energicznie mieszając (powyżej 40 °C miód traci enzymy i działanie przeciwbakteryjne). Miód nie zmiesza się z tłuszczem idealnie — musisz mieszać do samego zestalenia, inaczej opadnie na dno.
8. Zrób próbę konsystencji na zimnym talerzyku: maść ma być miękka i łatwo rozsmarowywalna, bo nakłada się ją na skórę bolesną, której nie wolno pocierać.
9. Przy ok. 40 °C dodaj 8 kropli olejku lawendowego i 5 kropli witaminy E.
10. Przelej do wyparzonych, suchych słoiczków. Zostaw odkryte do zastygnięcia (2 godziny), zakręć i podpisz datą.

Dawkowanie

WYŁĄCZNIE ZEWNĘTRZNIE. Ranę najpierw przemyj: solą fizjologiczną albo letnią przegotowaną wodą, usuwając zabrudzenia; osusz jałowym gazikiem. Nałóż cienką warstwę maści bezpośrednio na ranę i 1 cm wokół niej, 2 razy dziennie (rano i wieczorem), a przy sączących otarciach 3 razy dziennie. Na miejsca narażone na tarcie (pięty, łokcie, dłonie) nałóż maść i przykryj opatrunkiem lub plastrem — okluzja podnosi wilgotność rany i wyraźnie przyspiesza naskórkowanie. Stosuj do zagojenia, zwykle 5–14 dni; ranę, która po 14 dniach stosowania nie wykazuje poprawy, pokaż lekarzowi. Pęknięte pięty: gruba warstwa na noc, bawełniana skarpeta, codziennie przez 2–3 tygodnie. Dzieci powyżej 2. roku życia: dopuszczalne, 1–2 razy dziennie na małe powierzchnie; poniżej 2 lat pomiń olejek lawendowy. Nie stosować doustnie.

Przechowywanie

Szczelny, ciemny słoiczek, 5–18 °C, z dala od światła i wilgoci. Nabieraj wyłącznie czystą szpatułką — maść nakłada się na rany, więc zanieczyszczenie słoika bakteriami ze skóry jest tu poważnym problemem, a nie drobnostką. Nie trzymaj w łazience. Jeśli na powierzchni pojawią się kropelki wody, plamki pleśni albo maść zaczyna pachnieć kwaśno — wyrzuć całość.

Trwałość

12 miesięcy bez miodu; z miodem 6 miesięcy (miód wnosi śladową wilgoć). W ciemnym słoiczku, w chłodzie.

Wskazówki

Najczęstszy błąd: użycie świeżego, soczystego liścia prosto z łąki. Woda z liścia zostaje w oleju i po 2 tygodniach na dnie słoika pojawia się mętna warstwa i pleśń — surowiec musi być suchy albo mocno przewiędnięty. Drugi błąd: zbyt gruba warstwa maści na sączącej ranie — nadmiar tłuszczu blokuje odpływ wysięku i macerauje skórę wokół; warstwa ma być cienka, ledwo lśniąca. Trzeci: dodanie miodu do gorącej masy, co zabija jego działanie przeciwbakteryjne i sprawia, że opada na dno. Udana maść ma barwę oliwkowozieloną do ciemnozielonej, zapach ziołowo-siankowy z nutą lawendy i rozsmarowuje się bez oporu, nie ciągnąc skóry. Babkę lancetowatą można w tym przepisie zastąpić babką zwyczajną (szerokolistną) — działa podobnie, ma nieco więcej śluzu. Silniejszy wariant na przewlekłe pęknięcia: dodaj 15 g korzenia żywokostu do maceratu (alantoina), ALE żywokostu nie wolno nakładać na rany otwarte i sączące, ani stosować dłużej niż 4–6 tygodni w roku, bo zawiera hepatotoksyczne alkaloidy pirolizydynowe wchłaniające się przez skórę. W terenie, bez maści, świeży, umyty i zgnieciony liść babki przyłożony do otarcia działa doraźnie — to najstarsze zastosowanie tej rośliny.

Przeciwwskazania

Użyte zioła