Mieszanka wzmacniająca dla rekonwalescentów z lucerną, dziką różą i pokrzywą

Metryczka

• Typ: Mieszanka
• Kategoria: Energia i koncentracja
• Trudność: łatwy
• Czas przygotowania: 30 minut (sporządzenie mieszanki) + 15 minut na zaparzenie porcji
• Wydajność: 100 g mieszanki = ok. 50 porcji naparu po 250 ml
• Sezon: pokrzywa: kwiecień–czerwiec (młody liść przed kwitnieniem — po kwitnieniu nie zbierać); lucerna: maj–lipiec (ziele w fazie pąka, tuż przed kwitnieniem, w pierwszym lub drugim pokosie); dzika róża: wrzesień–październik, po pierwszych przymrozkach owoc jest najsłodszy, ale najwięcej witaminy C ma owoc zebrany wcześniej, gdy jest jeszcze twardy i intensywnie czerwony; owies: czerwiec–lipiec (ziele w fazie dojrzałości mlecznej ziarna); rokitnik: wrzesień–październik (owoc po pierwszym przymrozku)

Składniki

• 25 g suszonego ziela lucerny siewnej (Medicaginis sativae herba)
• 30 g suszonego liścia pokrzywy zwyczajnej (Urticae folium)
• 25 g suszonego owocu dzikiej róży, rozdrobnionego (Rosae pseudo-fructus)
• 15 g suszonego ziela owsa zwyczajnego, zbieranego w fazie mlecznej dojrzałości (Avenae herba)
• 5 g suszonego owocu rokitnika (Hippophaes fructus)
• woda: 250 ml na jedną porcję naparu (1 czubata łyżeczka mieszanki, ok. 2 g)

Przygotowanie

1. Owoc dzikiej róży rozdrobnij w młynku lub potnij nożem na 2–3 części. Nie mel na pył — wtedy do naparu przechodzą drażniące włoski z wnętrza owocu, które podrażniają gardło i przewód pokarmowy.
2. Jeśli używasz całych owoców róży, przesiej rozdrobniony surowiec przez sitko o oczkach 1 mm, żeby odsiać włoski. To dodatkowe 5 minut, ale różnica w komforcie picia jest duża.
3. Liść pokrzywy, ziele lucerny i ziele owsa potnij do frakcji ok. 3–5 mm.
4. Odważ: lucerna 25 g, pokrzywa 30 g, owoc róży 25 g, owies 15 g, rokitnik 5 g. Razem 100 g.
5. Wymieszaj wszystko w suchej misce przez ok. 2 minuty, aż mieszanka będzie jednorodna, i przesyp do słoja z ciemnego szkła. Opisz etykietą ze składem i datą.
6. Przygotowanie porcji: 1 czubatą łyżeczkę (ok. 2 g) mieszanki zalej 250 ml wody o temperaturze ok. 85–90 °C. NIE wrzątkiem — witamina C z owocu róży rozkłada się szybko powyżej 90 °C i zalanie wrzątkiem odbiera mieszance jej główny sens.
7. Przykryj i parz 15 minut. Krótsze parzenie nie wyciągnie minerałów z pokrzywy i lucerny.
8. Odcedź przez gęste sitko (najlepiej z dodatkową warstwą gazy — chodzi o zatrzymanie ewentualnych włosków z róży), dociskając surowiec łyżeczką.
9. Pij ciepły, do posiłku lub bezpośrednio po nim — żelazo z pokrzywy wchłania się lepiej razem z jedzeniem zawierającym białko.

Dawkowanie

Dorośli: 1 filiżanka (250 ml) naparu 2–3 razy dziennie, do posiłków lub tuż po nich. Kuracja: 4–8 tygodni. To mieszanka odżywcza, nie lecznicza — można ją stosować długo, ale po 8 tygodniach zrób 2 tygodnie przerwy. Efekty budują się powoli: poprawa kondycji włosów i paznokci widoczna jest zwykle dopiero po 6–8 tygodniach. Dzieci powyżej 6. roku życia: 1/2 filiżanki (125 ml) słabszego naparu (1 płaska łyżeczka mieszanki na 250 ml) raz dziennie — po konsultacji z pediatrą, zwłaszcza jeśli powodem jest podejrzenie niedokrwistości. Dzieci poniżej 6 lat: nie stosować tej mieszanki (lucerna i owies mogą wywołać reakcje uczuleniowe, a ocena niedoborów u małego dziecka należy do lekarza). WAŻNE: ta mieszanka wspomaga, ale NIE LECZY niedokrwistości. Jeśli podejrzewasz anemię, zrób morfologię i oznacz ferrytynę — potwierdzony niedobór żelaza wymaga suplementacji przepisanej przez lekarza, a nie herbatki.

Przechowywanie

Szczelny słój z ciemnego szkła w suchym, chłodnym miejscu (najlepiej do 18 °C), bez dostępu światła. Rozdrobniony owoc róży i rokitnika chłoną wilgoć najszybciej z całego zestawu — jeśli mieszanka zaczyna się kleić albo zbrylać, znaczy że słój był nieszczelny i całość nadaje się do wyrzucenia. Nie przechowuj przy zlewie ani nad kuchenką. Jeśli chcesz przechować dłużej niż pół roku, rozdrabniaj owoc róży dopiero przed użyciem, a resztę mieszanki trzymaj bez niego — to najprostszy sposób na zatrzymanie witaminy C.

Trwałość

9 miesięcy w szczelnym słoju z ciemnego szkła — krócej niż typowa mieszanka ziołowa, bo witamina C z owocu róży ubywa z każdym miesiącem, a rozdrobniony owoc utlenia się szybciej niż całe surowce. Gotowy napar — do 12 godzin

Wskazówki

Najgroźniejszy błąd w tej mieszance to zalanie jej wrzątkiem — 100 °C rozkłada witaminę C z róży w kilka minut i zostaje ci ładnie wyglądający napar bez połowy tego, po co go robisz. 85–90 °C to nie jest kaprys, tylko warunek. Drugi błąd to mielenie owocu róży na pył: drobne, sztywne włoski z wnętrza owocu są mechanicznie drażniące — dawniej dzieci używały ich jako „proszku swędzącego”. Zawsze przesiewaj albo cedź przez gazę. Trzeci: kupowanie „ziela lucerny” bez sprawdzenia, co to naprawdę jest — na rynku sprzedaje się kiełki lucerny (co innego), suszoną paszę dla zwierząt (jakość paszowa, nie zielarska) i właściwe ziele zbierane przed kwitnieniem. Kupuj surowiec zielarski. Owies zbiera się w bardzo wąskim oknie: gdy uciśnięte ziarno wypuszcza białą, mleczną treść — kilka dni później jest już za twardy i traci wartość. Dobra mieszanka jest wyraźnie zielona z czerwonymi punktami owoców, pachnie sianem z owocową nutą, a napar wychodzi zielonkawo-brązowy z pomarańczowym odcieniem, o smaku trawiastym z lekką kwaśnością. Jeśli napar jest szarobury i pachnie stęchlizną — pokrzywa była źle suszona (na słońcu albo zbyt grubą warstwą). Pokrzywę suszy się w cieniu, w cienkiej warstwie, do 40 °C; przesuszona na słońcu żółknie i traci chlorofil oraz większość wartości. Pokrzywę do celów odżywczych zbieraj wiosną, przed kwitnieniem — po zakwitnięciu w liściach pojawiają się cystolity wapniowe, które mogą drażnić nerki.

Przeciwwskazania

Użyte zioła