Napar
Kwiat nagietka lekarskiego (Calendulae flos) to najbezpieczniejszy i najlepiej udokumentowany surowiec do stosowania na podrażnioną, zaczerwienioną i uszkodzoną skórę. Odpowiadają za to triterpeny (faradiol i jego estry — główny czynnik przeciwzapalny), flawonoidy, karotenoidy, śluzy i olejek eteryczny. Nagietek wycisza stan zapalny, przyspiesza ziarninowanie i naskórkowanie, działa lekko przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo, a przy tym prawie nie drażni — dlatego nadaje się tam, gdzie mocniejsze zioła są zbyt agresywne: na podrażnienia po goleniu, otarcia, oparzenia słoneczne, wyprysk kontaktowy, odparzenia u niemowląt i skórę po zabiegach kosmetycznych. Ten przepis dotyczy przede wszystkim zastosowania ZEWNĘTRZNEGO, choć nagietek pity wewnętrznie wspiera gojenie od środka.
ZEWNĘTRZNIE (zastosowanie podstawowe): okłady 2–3 razy dziennie po 15–20 minut, na podrażnione miejsce; przemywanie twarzy 2 razy dziennie; kąpiel częściowa raz dziennie po 10–15 minut. Stosuj do ustąpienia podrażnienia; zwykle 5–10 dni. Bez ograniczeń wiekowych — nagietek zewnętrznie jest bezpieczny także u niemowląt (przy odparzeniach: przemywanie letnim naparem przy każdej zmianie pieluszki), o ile nie ma alergii na astrowate. DOUSTNIE (wspomagająco): dorośli 1 filiżanka (250 ml) naparu 2–3 razy dziennie, między posiłkami, przez 2–4 tygodnie. Dzieci od 6 lat: 1/2 filiżanki raz dziennie. Dzieci poniżej 6 lat — nie podawać doustnie bez konsultacji. Do płukania jamy ustnej i gardła (afty, zapalenie dziąseł): letnim naparem 3–4 razy dziennie po 30 sekund, nie połykać.
Suszony kwiat przechowuj w szczelnym słoju z ciemnego szkła, w suchym miejscu, w temperaturze do 20 °C, bezwzględnie bez dostępu światła — karotenoidy nagietka rozkładają się na świetle bardzo szybko i wyblakły, jasnożółty surowiec to surowiec martwy. Sprawdzian jest prosty: dobry nagietek po roku nadal jest intensywnie pomarańczowy. Gotowy napar do przemywania trzymaj wyłącznie w lodówce, w wyparzonej szklanej butelce, i wylewaj po 3 dniach — nie ma w nim żadnego konserwantu, a to woda z cukrami, czyli idealna pożywka dla bakterii. Nakładanie skwaśniałego naparu na uszkodzoną skórę to gotowa infekcja. Jeśli płyn zmętnieje, zacznie pachnieć kwaśno albo pojawi się w nim osad czy śluz — wylej bez wahania.
Napar do użytku zewnętrznego: 2–3 dni w szczelnej butelce w lodówce (bez konserwantu dłużej nie wolno). Napar do picia: wypij tego samego dnia. Suszony kwiat: 12 miesięcy — potem koszyczki blakną z pomarańczowych na słomkowe i tracą karotenoidy.
Najczęstszy błąd to kupowanie samych płatków języczkowych (żółto-pomarańczowych „języczków”) w przekonaniu, że to najcenniejsza część — tymczasem triterpeny faradiolowe, czyli główny czynnik przeciwzapalny, siedzą przede wszystkim w kwiatach rurkowych w środku koszyczka i w lepkim, żywicznym dnie kwiatostanu. Do celów leczniczych bierz CAŁE koszyczki; same płatki dobre są głównie do barwienia. Drugi błąd to zbiór odmian pełnych, ogrodowych — mają dużo płatków i mało kwiatów rurkowych; najlepszy surowiec dają odmiany pojedyncze albo półpełne, o pomarańczowych, nie bladożółtych kwiatach. Zbieraj koszyczki w pełni rozkwitu, w słoneczne południe, gdy są suche — dno kwiatostanu ma być wyraźnie lepkie w dotyku, to znak wysokiej zawartości żywic i triterpenów. Susz szybko, w cieniu, w temperaturze do 40 °C, w cienkiej warstwie; nagietek suszony powoli w wilgoci brązowieje i pleśnieje od środka koszyczka. Regularne obrywanie kwiatów zmusza roślinę do kwitnienia aż do przymrozków — z małej grządki można zbierać co 3–4 dni od czerwca do października. Trzeci błąd: robienie naparu na zapas na cały tydzień. To woda, ona się psuje — przy skórze uszkodzonej rób świeży co 2–3 dni. Dobry napar jest złocisto-pomarańczowy i pachnie żywicznie, lekko balsamicznie; blady, słomkowy kolor oznacza stary surowiec. Jeśli chcesz preparatu trwalszego, zrób z tego samego surowca macerat olejowy (nagietek 1 : 5 oliwa) albo nalewkę — te przechowują się miesiącami. Nagietek świetnie łączy się z rumiankiem (skóra wrażliwa), krwawnikiem (zmiany sączące) i prawoślazem (skóra bardzo sucha i pękająca).
Komentarze
Brak komentarzy. Bądź pierwszą osobą, która się wypowie.
Zaloguj się, aby dodać komentarz.