Susz z korzenia lukrecji do żucia na gardło

Metryczka

• Typ: Proszek
• Kategoria: Drogi oddechowe
• Trudność: łatwy
• Czas przygotowania: 40 minut (+ 24 godziny suszenia pastylek)
• Wydajność: ok. 30 g patyczków do żucia i ok. 50 g proszku (albo ok. 20 pastylek)
• Sezon: wrzesień–listopad (wykopywanie 3–4-letnich korzeni lukrecji, po obumarciu części nadziemnej); tymianek — czerwiec–sierpień w pełni kwitnienia; prawoślaz — październik

Składniki

• 50 g suszonego korzenia lukrecji gładkiej (Liquiritiae radix), w kawałkach lub cięty
• 20 g suszonego korzenia prawoślazu lekarskiego
• 10 g suszonego ziela tymianku
• 5 g suszonej skórki z cytryny (bez albedo, z owocu niewoskowanego)
• 1 łyżeczka miodu lipowego (tylko do wersji formowanej w pastylki, ok. 7 g)

Przygotowanie

1. Sprawdź surowiec: dobrze wysuszony korzeń lukrecji jest twardy, włóknisty, żółty w przełomie i wyraźnie słodki w smaku. Korzeń szary, wilgotny lub bez zapachu odrzuć.
2. Na wersję do żucia: potnij korzeń lukrecji sekatorem na patyczki długości 4–5 cm i grubości ok. 5 mm. Odłóż 30 g na tę postać.
3. Pozostałe 20 g lukrecji, 20 g prawoślazu, 10 g tymianku i 5 g skórki cytrynowej dosusz w piekarniku w 40 °C przez 30 minut, aż surowiec będzie łamliwy — wilgotny surowiec zapcha młynek.
4. Zmiel surowce w młynku do kawy lub w młynku udarowym, partiami po 10 g, po 20–30 sekund. Między partiami odczekaj minutę, żeby nóż się nie nagrzał i nie spalił olejków tymianku.
5. Przesiej proszek przez sitko o oczkach ok. 0,5 mm. Grubsze włókna lukrecji, które zostaną na sicie, zmiel ponownie albo odłóż do odwaru.
6. Wymieszaj przesiany proszek dokładnie przez 2 minuty, aż barwa będzie jednolicie piaskowożółta — to gwarancja, że każda łyżeczka ma taki sam skład.
7. Opcjonalnie zrób pastylki: 20 g proszku zagnieć z 1 łyżeczką miodu na gęstą, plastyczną masę. Uformuj kulki o średnicy 8 mm (ok. 1 g każda) i susz je na papierze do pieczenia przez 24 godziny w temperaturze pokojowej, aż stwardnieją na wierzchu.
8. Proszek przesyp do słoiczka z ciemnego szkła, patyczki do żucia do osobnego słoika. Opisz oba: nazwa, data sporządzenia, adnotacja o maksymalnym czasie stosowania 4 tygodnie.

Dawkowanie

Dorośli — patyczek do żucia: żuć jeden kawałek korzenia (ok. 1–2 g) przez 10–15 minut, po czym wypluć rozwłóknioną resztkę. Maksymalnie 3 razy dziennie, po jedzeniu. Proszek: pół płaskiej łyżeczki (ok. 1,5 g) rozpuścić powoli w ustach albo popić 2–3 łykami letniej wody, 2–3 razy dziennie po posiłku. Pastylki: 1 pastylka co 3–4 godziny, nie więcej niż 5 sztuk na dobę. Kurację prowadź maksymalnie 4 tygodnie bez przerwy — to twardy limit wynikający z zawartości glicyryzyny, a nie ostrożnościowa sugestia. Po 4 tygodniach zrób co najmniej 2-miesięczną przerwę. Dzieci powyżej 12 lat: pół dawki dorosłego, maksymalnie przez 7 dni. Dzieci poniżej 12 lat — nie stosować lukrecji; użyj samego prawoślazu (patrz przepis na proszek z korzenia prawoślazu dla dzieci).

Przechowywanie

Szczelne słoiki z ciemnego szkła, w suchym miejscu, w temperaturze pokojowej, z dala od pary z czajnika i kuchenki. Proszek z lukrecji jest silnie higroskopijny — wilgoć zbryla go w twardą, lepką masę i otwiera drogę pleśni. Jeśli proszek zbił się w grudki albo pachnie stęchlizną, wyrzuć całą porcję. Pastylki z miodem przechowuj w słoiczku przełożonym papierem do pieczenia, żeby się nie skleiły.

Trwałość

12 miesięcy patyczki, 6 miesięcy proszek, 3 miesiące pastylki z miodem

Wskazówki

Najczęstszy błąd to mielenie wilgotnego korzenia — lukrecja klei się do noża i zamiast proszku dostajesz mazistą bryłę. Zawsze dosusz surowiec przed młynkiem. Drugi błąd to traktowanie lukrecji jak cukierka i żucie jej przez cały dzień — to najprostsza droga do obrzęków i skoku ciśnienia. Jeśli używasz preparatu dłużej niż tydzień, mierz ciśnienie co drugi dzień. Zamienniki: zamiast lukrecji gładkiej możesz użyć lukrecji chińskiej (te same ostrzeżenia i limity), zamiast prawoślazu — malwy czarnej lub liścia babki lancetowatej, zamiast tymianku — macierzanki piaskowej. Jak poznać, że wyszło: proszek jest jednolicie piaskowożółty, sypki, wyraźnie słodki z ziołowo-korzenną nutą, a po rozpuszczeniu w ustach zostawia śliski, osłaniający film. Gorzki, drapiący smak albo szary kolor to znak, że surowiec był stary lub przegrzany w młynku. Jeśli chcesz uniknąć glicyryzyny całkowicie — poszukaj korzenia lukrecji deglicyryzowanego (DGL); zachowuje flawonoidy i działanie osłaniające, tracąc wpływ na ciśnienie.

Przeciwwskazania

Użyte zioła